Материал: 2231

Внимание! Если размещение файла нарушает Ваши авторские права, то обязательно сообщите нам

Тогда

udν = (d(uν ) νdu)= d(uν ) νdu.

Так как d(uν ) = uν + C , то получаем

 

udν = uν νdu.

(39)

Формула (39) называется формулой интегрирования по частям.

Метод заключается в сведении интеграла udν к более простому интегралу νdu .

Простейшие виды интегралов, вычисляемых по частям

 

 

 

n

 

 

 

 

 

 

 

n

 

 

И

1.

x sinxdx.

 

2.

 

x

 

cosxdx.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

 

 

 

 

 

u

 

 

 

3.

xn ax dx.

 

4.

xn log

xdx.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

a

 

 

 

u

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

5.

xn arctgxdx.

 

6.

xn arcctgxdx.

 

 

 

 

 

 

 

 

Д

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

7.

xn arcsinxdx.

 

8.

xn arccosxdx.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

9.

ex cosxdx.

 

10.

 

ex sinxdx.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

 

 

А

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

 

В нтегралах (110) указано, какую часть интеграла следует при-

нять за u(x) .

б

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

хема выч слен я

нтегралов по частям состоит в следующем.

начала нтеграл разб

вается на части u(x) и dν (x) . Затем вычис-

ляютсяиdu = u'(x)dx ν (x) = dν (x) . Теперь можно применить фор-

мулу (39).

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

С

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

126

Примеры.

Вычислить интегралы, применяя формулу (39).

Решения.

 

1.

 

 

x sin xdx

 

u = x du = dx;

 

 

 

 

 

 

 

 

=

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

И

 

 

 

 

 

u

dν

 

 

 

dν = sin xdx ν = dν = sin xdx = − cos x

 

 

 

= x

 

(cosx)

cosxdx

= −xcosx +

cosxdx

= −xcosx + sinx + C.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

 

 

 

ν

 

 

 

 

 

 

ν

du

 

 

 

 

 

 

Д

 

 

 

 

Заметим, что при вычислении интеграла ν (x) = dν (x)

константу

опускают.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2.

 

x2 sin xdx

 

u = x2

du = 2xdx;

 

 

 

 

=

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

dν = sin xdx ν

= sin xdx = − cos x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

dν

 

 

 

 

 

 

 

 

 

= x2 (cos x)

cos x 2xdx = −x2 cos x + 2

xcos xdx .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

б

 

 

 

u

dν

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Получившийся после применения формулы (39) интеграл более

простой, но еще не та личный и для его вычисления нужно еще раз

применить формулу (39).

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

и

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

=

 

u

= x du

 

= dx;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

А= −x cosx + 2(xsinx − ∫sinxdx)=

 

 

 

 

dν = cosxdx ν = cosxdx = sinx

 

 

 

 

 

 

 

 

 

С

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

= −x2cosx + 2(xsinx

 

+ cosx)+ C.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Замечан е.

Вместо xn в интегралах, вычисляемых по частям

(110), с. 124),

может быть многочлен любой степени:

 

 

 

 

 

 

3.

 

(3x2

6x

+

 

7)sinxdx =

 

u = 3x2

6x + 7

du = (6x 6) d x;

 

=

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

dv = sinxdx v = sinxdx = −cos x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

 

 

 

 

dν

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

= (3x2 6x + 7)(cosx)

 

(cosx)(6x 6)dx =

 

 

 

 

 

 

 

127

= −(3x2 6x + 7)cosx + 6

 

 

u = x 1; du = dx;

 

 

 

 

(x 1)cosxdx =

dv = cosxdx;

=

 

 

 

 

u

dv

v = cosxdx = sin x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

= −(3x2 6x + 7)cosx + 6((x 1)sinx sinxdx)

= −(3x2

И

6x +

7)cosx +

 

+ 6(x 1)sinx + 6cosx + C = −(3x2 6x +1)cosx + 6(x 1)sinx + C.

 

 

 

 

 

 

 

4.

(3x

1)cos7xdx =

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

 

 

 

 

dv

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u = 3x 1 du = 3dx;

 

А3

 

 

 

1 sin7x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

dv = cos7xdx

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

=

v = cos7xdx

=

1

cos7xd(7x) =

=

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

sin7x

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

7

 

 

sin7x

 

 

 

3

7

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

= (3x 1)

 

 

sin7x

3dx = (3x 1)

 

sin7xd(7x) =

 

 

 

 

 

7

 

 

 

7

 

 

7

 

49

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

= (3x 1)

 

sin7x

3

cos7x + C.

 

 

 

 

 

 

 

Д

 

 

 

 

 

 

 

 

 

7

 

 

 

 

49

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

и

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

5.

 

x

2

e

3x

dx

u = x

2 du = 2xdx;

 

 

 

 

 

3x

= x

2 e3x

 

e3x

2xdx =

 

 

 

 

 

 

dv = e3xdx v =

e3xdx = e

 

 

 

 

 

 

3

 

3

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

dv

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

= x

du = dx;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3x

 

 

 

 

 

 

 

3x

 

 

 

 

3x

 

 

 

 

 

3x

 

 

 

 

 

С

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

e

 

 

 

 

 

2

 

e

 

 

 

 

e

 

 

 

 

 

 

2 e

 

 

 

2

 

3x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

= x

 

 

xe

+

= dv = e3xdx vб= e = x

x

3

 

3

 

dx

3

9

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3

 

 

 

3

 

 

 

 

3

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2 3x

 

 

 

 

 

 

 

 

3x x2

 

 

2

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

+

 

 

e + C = e

 

 

 

 

 

 

 

x

+

 

 

 

 

 

+ C.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

27

 

 

3

 

9

27

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

128

 

 

 

 

6.

 

 

x 7x dx

 

u = x du = dx;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

7

x

 

 

= x

7x

 

 

7x

 

 

dx =

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

dv

= 7

 

dx v =

7

dx =

 

 

 

 

 

 

 

 

ln 7

 

 

ln 7

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

 

dv

 

 

 

 

 

 

 

 

ln 7

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

=

 

x 7x

 

 

 

7x

 

 

 

+ C.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

И

 

 

ln7

 

 

 

ln2 7

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1

 

 

 

dx;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

dx

 

 

 

 

 

 

 

 

7.

log

 

xdx

u = log8 x du =

 

 

 

 

= x log

 

x

x

 

 

=

 

 

 

 

 

 

 

 

x ln 8

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x ln 8

 

 

 

 

 

 

 

 

8

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

8

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

 

dv

 

 

dv = dx v = dx

= x

 

 

 

 

Д

 

 

 

 

 

 

 

 

 

= xlog8

x

 

1

 

 

dx = xlog8 x

1

 

x + C.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ln8

ln8

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

8.

(7x3 + 3)ln xdx

u = ln x du

 

= x dx;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x4

 

=

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

dv = (7x3 + 3)dx v = (7x3 + 3)dx = 7

 

+ 3x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

4

 

 

=

 

7

x

4

 

+ 3x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

7

 

x

4

 

dx

=

 

7

 

x

4

+

 

 

 

 

 

 

7

 

x

3

 

 

 

 

 

 

 

 

 

4

 

 

 

ln x

4

 

 

+ 3x

 

4

 

 

 

3x ln x

4

 

 

+ 3 dx =

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

7

 

4

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

7

 

 

 

 

4

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

=

 

 

x

 

 

 

+ 3x

ln x

 

 

 

 

 

x

 

 

+ 3Аx + C.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

4

 

 

 

16

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

С

 

 

 

 

 

 

 

 

бu = arctgx du =

 

 

dx

 

 

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

xdx

 

 

 

 

 

 

 

 

9.

arctgxdx =

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1+ x2

 

= xarctgx

1+ x

2

 

 

=

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

dv = dx v = dx = x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

dx

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

и1 d (x +1)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

= xarctg x

2

 

 

 

1 + x

2

 

 

 

 

 

= xarctg x

2

ln(1

+ x

 

) + C.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

129

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u = arcctgx du =

 

dx

 

;

 

x

2

 

 

 

 

 

x2

dx

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

10. xarcctgxdx

1

+ x22

 

arcctgx

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

=

 

 

 

 

 

 

=

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

1+ x

2

 

 

 

 

 

 

 

 

dv = xdx v = xdx =

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x2

 

 

 

1

 

(1 + x2 ) 1

 

x

2

 

 

 

 

 

1

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

=

 

 

 

 

arcctg +

 

 

 

 

 

2

 

 

dx =

 

 

arcctgx +

 

 

 

 

1

 

 

dx =

 

 

 

 

 

 

2

 

2

 

1 + x

 

 

2

2

 

1 + x

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

=

x2

 

 

arcctgx +

1

(x arcctgx) + C.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

11. I = ex

cos xdx .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Этот интеграл является круговым (циклическим), вычисляется с

помощью формулы (39).

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

И

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

I =

 

 

 

ex cos xdx

 

u = ex du = exdx;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

= sin x ex

ex sin xdx

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

dv = cos dx v = cos xdx = sin x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u dv

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

 

dv

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Д

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u = ex du = exdx;

 

 

= sin x ex (ex cos x cos x exdx)=

 

 

 

 

dv = sin xdx v

= − cos x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

= sin x ex + ex

cos x

ex

cos xdx.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

А

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Зап шем результат наших вычислений в виде равенства

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

бx

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

I

= e (sin

x + cos x) I.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

отсюда I , получим значение циклического интеграла

 

 

 

 

Выразим

 

 

 

1 ex (sin x + cos x) + C.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

I = ex cos xdx =

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Существует много интегралов, которые не указаны среди инте-

Сгралов (110), с.124), но так же вычисляемых по частям с помощью

формулы (39).

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

130