Материал: Математика ва информатика ўқитиш методикаси

Внимание! Если размещение файла нарушает Ваши авторские права, то обязательно сообщите нам

тарқатма материаллар, электрон материаллар, виртуал стендлардан фойдаланилади. Маъруза, амалий дарсларда мос равишдаги илғор педагогик

технологиялардан фойдаланилади.

Асосий қисм Фаннинг назарий машғулотлари мазмуни

Математика ўқитиш услубиётининг предмети

Математиканинг фан ва ўқув предмети сифатидаги характеристикаси.

Унинг мақсад ва вазифалари. Математик таълимотнинг реформалари. Ўқитиш давомидаги тарбия.

Математикани ўқитишдаги илмий усуллар

Илмий тадқикот услубларининг умумий характеристикаси: кузатиш ва

тажриба, эксперимент, таққослаш. Анализ ва синтез. Умумлаштириш ва абстрактлаштириш. Формаллаштириш.

Фикр юритиш формалари

Математик фикр юритишни ривожлантириш ва математик масалаларни

қўйиш. Математикани ўқитишда масалаларни ўрни ва роли. Математик мантиқ ва мулохаза. Индукция ва дедукция. Аналогия ва ўхшашлик. Исбот.

Математика ўқитишнинг принциплари, усуллари ва шакллари

Асосий дидактик принциплар: илмийлик, кўримлилик, актуаллик, онг, тушунарлилик. Математика ўқитишнинг усул ва формалари: эвристик усул,

актив ўқитиш усули, дастурий ўқитиш усули, индивидуал ўқитиш усули. Ўқув-

кўргазмали қуроллар ва техник воситалардан фойдаланиш.

Математика ўқитишни ташкиллаштириш

Дарсга математикани ўқитишнинг асосий асосий формаси сифатида

қараш. Ўқитувчининг дарсларга тайёрланиш системаси. Дарс жараёнини қуриш. Ўқувчиларнинг билимларини текшириш ва баҳолаш.

Математикада синфдан ташқари ишларнинг усуллари

Синфдан ташқари ишларнинг мақсадлари ва асосий формалари. Тугарак

машғулотлари. Факультатив машғулотлар. Қўшимча адабиётлар билан ишлаш. Математикани чуқурлаштириб ўргатишга ихтисослашган мактаблар ва

синфлар, ҳамда уларнинг ишлашидаги хусусиятлар.

Математика ўқитувчисининг профессионал тайёргарлиги

Бошлангич синфларда математикани ўқитишнинг ўзига хос хусусиятлари.

Математика ўқитувчисининг профессионал ва амалий тайёргарлиги. Алгебра ва геометрия, хамда матнли масалаларни ечишда ўзига хос хусусиятлари.

“Информатика ўқитиш усуллари” фанининг асосий тушунчалари

“Информатика ўқитиш усуллари” фанининг асосий тушунчалари.

“Информатика ўқитиш усуллари” фан сифатида ривожланиши. Информатиканинг асосий тушунчалари.

Янги ахборот технологияларнинг мазмуни ва тузилиши.

Информатика ўқитишда асосий дидактик тамойиллар. Янги ахброт

технологияларнинг мазмуни ва тузилиши.

Шахсий компьютерларнинг тузилиши

6

Ўзбекистонда Информатика фанининг ўрни ва ривожланиши. Ўзбекистонда информатика ўқитиш ислоҳотининг муаммолари. Ўзбекистонда

ҳисоблаш техникасининг ривожланиши. Шахсий компьютерларнинг аппарат(техник) таъминоти.

Операцион тизимлар

Информатика ўқитишнинг ташкилий шакллари. Программа таъминоти ҳамда операцион тизимлар.

Информатика ва дастурлаш

Информатика ўқитиш усуллари(блок-схемалар, дастурлаш тиллари).

Windows операцион тизимининг асосий тушунчалари. Архивлаш дастурлари

билан ишлаш.

Замонавий дастур пакетлари

Замонавий информатика кабинети. Word матн мухаррири. Excel электрон

жадваллари.

Амалий машғулотларни ташкил этиш бўйича кўрсатма ва тавсиялар

Амалий машғулотлардан мақсад амалиётда учрайдиган содда масалаларни ечиш кўникмаларини ҳосил қилиш. Шунингдек, Информатика ва

математика ўқитиш усулларининг маърузалар мавзуларини талабалар мустақил ўрганиб, масалаларни мустақил ечишга тайёрланиш, мавзуни таҳлил қилиб фикрлаш қобилиятини оширишга йўналтирилади.

Амалий машғулотларнинг тахминий тавсия этиладиган мавзулари

1.Мисол ва масалаларни ечиш. Мактаб дастуридаги алгебра ва геометрия

фанлардан амалий дарсларни ўтказиш ҳамда информатика фанидан амалий машғулотларни ўтказишга тайёргарлик кўриш.

2.Операцион тизим мавзусини ўқитиш услубиети.

3.“Матн мухаррири” мавзусини ўқитиш услубиети.

4.Маълумотлар базаси.

5.Электрон жадваллар.

6.Алгоритмлар. Дастурлаш асослари.

7.Модел ва моделлаштириш.

8.Тақрибий ҳисоблаш усуллари.

9.Чизиқли дастурлаштириш элементлари.

Мустақил ишни ташкил этишнинг шакли ва мазмуни

Бунда ушбу ишларни бажарадилар:

-Амалий машғулотларга тайёргарлик;

-Назарий тайёргарлик кўриш;

-Уй вазифаларини бажариш;

-Ўтилган материаллар мавзуларини қайтариш;

-Мустақил иш учун мўлжалланган назарий билим мавзуларини

ўзлаштириш.

Маърузаларда ва амалий машғулотларни бажаришда олинган

билимлари билан мустаҳкамлаши ҳамда Информатика ва математика ўқитиш

7

усулларининг баъзи мавзуларини тушуниши ҳамда уларга оид масалаларни ечишлари керак.

Мустақил иш мавзулари таълим олиш жараёнида узлуксиз назорат

қилиб борилади ва ёзма ҳисобот сифатида топширилади. Тавсия этилаётган мустақил иш мавзулари:

1.Илмий – методик адабиетларни ўрганиш. Турли хил қийинликдаги мисол ва масалаларни ечиш.

2.Фан бўйича ўқув-тарбиявий ишларнинг календарь планини тузиш.

3.Мактаб компьютерлари учун асосий программалаш тилларини ёритиш. Блок-схемалар тузиш. Алгоритмлар билан ишлаш. Дастурларни бажарилиши ва

таҳлили.

4.Ўқитиш жараёнида ролларга бўлиниб ўйналадиган ўқув ўйинларининг аҳамияти ва ўрни.

5.Дарс конспектини тузиш.

6.Информатика дарсларида кўргазмали қуроллар ишлатилиши

(плакатлар, ўқув киноси ва телевидение, гиперматнлар, мультимедиа).

7.Дарсларда билимни текширишни шакл ва усуллари.

8.Мактабда информатика бўйича синфдан ташқари ишлар.

Дастурнинг информацион-услубий таъминоти

Бу фанни ўқитиш давомида компьютер хизматларидан доимо фойдаланилади, бунинг учун INTERNET тизими ва Информатика ва ҳисоблаш

техникаси асослари фанларидан яратилган электрон дарслик мавжуд.

Фойдаланиладиган асосий дарсликлар ва ўқув қўлланмалар рўйхати:

Асосий адабиётлар

1. Каримов И.А. «Юксак маънавият енгилмас куч»Т. «Маънавият»,2008й. 2.Методика преподавания математики в средней школе. Общая методика.

Колягин Ю.М. и др. –М. Просвещение, 1996 г.

3.Методика преподавания математики в средней школе. Частные методики

Колягин Ю.М. и др. –М. Просвещение, 1987 г.

4.Юлдашев У.Ю., Закирова Ф.М. Методика преподавания информатики (часть

1, часть 2). ТГПУ, Т. 2004.

Қўшимча адабиётлар

1.Лыскова В.Ю. Обзорные лекции по методике преподавания информатики.

Учебное пособие. Тамбов. 2002. 90 с.

2.Информатикани ўқитиш услубиёти (Маърузалар матни). А.А.Абдукодиров,

У.Ю.Юлдашев, Ф.М.Закирова, И.Мирмахмудов. Низомий номли Тошкент Давлат педагогика университети.

3.www.exponenta.ru/educat/class/courses

4.http://www.book.ru/

5.http://shops.h1.ru

8

II.КУРСНИНГ МАЗМУНИ:

2.1.Лекция мавзулари, кўриладиган масалалар ва вақт.

Мавзулар

Кўриладиган масалалар

Вақт,

соат

 

 

 

 

 

Информатика ўқитиш методикаси курсининг

 

 

 

мазмуни ва мақсади. Информатика ўқитиш

 

 

 

методикаси курсининг вазифаси ва аҳамияти.

 

 

Информатика

Информатика ўқитиш методикаси курсининг

 

 

умумий ва хусусий услублари.

 

1.

ўқитиш

Информатикадан таълим бериш босқичлари.

2

методикаси

Мактаб, ўрта махсус ва олий ўқув юртлари

 

 

 

курсига кириш.

информатика фани мазмуни. Давлат таълим

 

 

 

стандартлари ва ўқув дастурлари таҳлили.

 

 

 

Информатика дарслиги таҳлили. Ўзбекистонда

 

 

 

информатика фанини ўқитиш ислоҳатининг

 

 

 

муаммолари ва истиқболлари.

 

 

 

Информатика курсининг ўқув-услубий ва

 

 

 

дастурий таъминоти. Информатика

 

 

Информатика

таълимининг шакллари ва усуллари.

 

 

таълимини

Информатика таълимини ташкил этиш.

 

2.

ташкил этиш

Информатикани ўқитишда фойдаланиладиган

2

 

шакллари ва

ўқув ва кўргазмали дидактик материаллар.

 

 

усуллари.

Ҳисоблаш техникаси хонаси (Компьютер

 

 

 

синфи). Комаьютердан фойдаланиш бўйича

 

 

 

техника хавфсизлиги қоидалари.

 

 

 

Информатикадан ўқув машғулотини ташкил

 

 

 

қилиш ва уни олиб боришни режалаштириш.

 

 

 

Информатика ўқув машғулотлари шакллари ва

 

 

Информатика

уларнинг мазмуни. Назарий, амалий ва

 

 

фанини ўқитишда

лаборатория машғулотлари мазмуни.

 

3.

назарий ва

Информатикадан таълим олувчилар билимини

2

амалий

назорат қилиш ва баҳолаш. Информатика

 

 

 

машғулотлар

фанидан амалий машғулотлар, уларнинг

 

 

мазмуни.

мақсади ва вазифалари. Компьютерда масала

 

 

 

ечиш ва унинг босқичлари. Информатика

 

 

 

фанидан амалий машғулотлар мазмуни

 

 

 

аниқлаш ва уларни ўқув жараёнига қўллаш.

 

 

Информатика

Ахборот тушунчаси ва унинг ўлчов

 

 

фанининг асосий

бирликлари. Модел ва моделлаштириш.

 

4.

тушунчалари ва

Алгоритм ва алгоритмлаш. Дастур ва

2

 

уларни ўқитиш

дастурлаш. Компьютер ва ундан фойдаланиш

 

 

методикаси.

масалалари.

 

 

 

9

 

 

 

 

 

Компьютернинг дастурий таъминоти ва унинг

 

 

 

 

 

 

тузилиши. Операцион тизим, вазифаси,

 

 

 

 

 

 

 

турлари ва ташкил этувчилари. MS DOS

 

 

 

 

 

 

Тизимли ва

операцион тизими ва у билан мулоқот қилувчи

 

 

 

 

 

қобиқ дастурлар. Windows операцион тизими

 

 

 

 

 

амалий

 

 

 

 

 

ва у билан мулоқот қилиш. Амалий

 

 

 

 

 

 

дастурлардан

 

 

 

 

 

 

дастурларнинг турлари, тузилиши ва уларнинг

 

 

5.

 

фойдаланиш

2

 

 

қўлланилиши. Матн муҳаррирлари ва уларнинг

 

 

 

 

мавзуларини

 

 

 

 

 

имконияталаридан фойдаланиш. Электрон

 

 

 

 

 

 

ўқитиш

 

 

 

 

 

 

жадвал дастурларидан фойдаланиш.

 

 

 

 

 

 

методикаси.

 

 

 

 

 

 

Компьютер графикаси ва уларнинг

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

имкониятлари билан таништириш.

 

 

 

 

 

 

 

Маълумотлар базаси ва уларни бошқариш

 

 

 

 

 

 

 

дастурлари билан таништириш.

 

 

 

 

 

 

Моделлаштириш,

Ҳар хил масалаларга математик модел тузиш

 

 

 

 

 

алгоритмлаш ва

 

 

 

 

 

усулларини ўргатиш. Ҳар хил масалаларга

 

 

 

 

 

 

дастурлаш

 

 

 

6.

 

қулай кўринишдаги алгоритмлар тузиш. Ҳар

2

 

 

асосларини

 

 

 

 

хил масалаларга бирор дастурлаш тилида

 

 

 

 

 

 

ўқитиш

 

 

 

 

 

 

дастур тузиш жараёнларини ўргатиш.

 

 

 

 

 

 

методикаси.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Жами:

 

 

 

12

 

 

 

 

2.2. Амалий машғулотлар:

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Мавзуси

 

Вақти

 

 

 

 

 

 

, соат

 

 

1

 

Информатикадан ўқув машғулотларини ташкил қилишнинг

 

 

2

 

 

 

 

ўқув-услубий таъминотини яратиш.

 

 

 

 

 

2

 

Амалий машғулотни ташкил қилиш ва компьютерда масала

 

 

2

 

 

 

 

ечиш босқичларини ўрганиш.

 

 

 

 

 

3

 

Ахборот тушунчаси ва унинг компьютерларда ифодаланишини

 

 

2

 

 

 

 

ўрганиш.

 

 

 

 

 

 

4

 

Моделлаштириш, алгоритмлаш ва дастурлаш жараёнларини

 

 

2

 

 

 

 

ўрганиш.

 

 

 

 

 

 

5

 

Операцион тизимлар ва улар билан мулоқот қилиш усулларини

 

 

2

 

 

 

 

ўрганиш.

 

 

 

 

 

 

6

 

Windows операцион тизими ва у билан мулоқот қилиш

 

 

2

 

 

 

 

усулларини ўрганиш.

 

 

 

 

 

7

 

Матн муҳаррирлари ва электрон жадваллардан фойдаланиш

 

 

2

 

 

 

 

тартибларини ўрганиш.

 

 

 

 

 

8

 

Компьютер графикаси ва маълумотлар базасини бошқариш

 

 

2

 

 

 

 

дастурлари иш жараёнини ўрганиш.

 

 

 

 

 

9

 

Ҳар хил масалаларга модел ва алгоритм тузишни

 

 

2

 

10